Monitor nastrojów konsumenckich i społecznych

Raport z badań zrealizowanych w miesiącach maj - lipiec - listopad 2011 w województwie zachodniopomorskim

Trzykrotnie (w maju, lipcu i listopadzie 2011) studenci socjologii Zachodniopomorskiej Szkoły Biznesu, pod merytoryczną opieką dra hab. Marka Gorzko, przeprowadzili (pilotażowe) badania ankietowe wśród mieszkańców województwa zachodniopomorskiego. Ankieterzy zrealizowali wywiady w Szczecinie, Policach, Myśliborzu i Pyrzycach oraz na terenach wiejskich w gminie Police, Myślibórz, Pyrzyce i Rewal (maj, lipiec) oraz w listopadzie w Szczecinie, Świdwinie i w gminach wiejskich Gryfice, Dziwnów, Kamień Pomorski.

Problematyka ankiety dotyczyła następujących kwestii:

• oceny sytuacji gospodarczej kraju, poziomu cen oraz przewidywania zmian w wymienionych obszarach;
• subiektywnej oceny skali i zmian bezrobocia w regionie;
• oceny sytuacji ekonomicznej własnego gospodarstwa domowego;
• stosunku do władz lokalnych
• preferencji politycznych respondentów (jedno pytanie ankietowe)

Pomiar lipcowy zawierał dodatkowo cztery pytania dotyczące stosunku respondentów do możliwości pracy w Niemczech.

Idea leżąca u podłoża badania to systematyczny, regularnie powtarzany pomiar, który pozwalałby uchwycić dynamikę zmian poglądów respondentów (konsumentów) w dłuższym okresie czasu. Tego typu „barometry" nastrojów społecznych i konsumenckich należą do badań rutynowo przeprowadzanych przez niektóre instytucje. O ile nam wiado¬mo, w województwie zachodniopomorskim (czyli w skali lokalnej) nie ma takich (powszechnie dostępnych) realizowanych systematycznie przez dłuższy czas badań nastrojów społecznych/konsumenckich.

Uruchomienie przez studentów socjologii ZPSB monitorowania nastrojów społecznych traktowane jest jako wstęp, a zarazem jeden z elementów regularnego pomiaru ocen i oczekiwań związanych z szeroko rozumianą działalnością gospodarczą, który objąłby także podmioty gospodarcze naszego regionu.

Wyniki przeprowadzonych badań pozwalają sformułować następujące twierdzenia:

• W opinii badanych, pomiędzy majem a lipcem 2011r, zarówno sytuacja ekonomiczna ich gospodarstw domowych, jak i sytuacja ekonomiczna kraju uległa pogorszeniu, przy czym bardziej dramatycznie zmniejszył się optymizm respondentów w odniesieniu do własnego gospodarstwa domowego. Obniżona ocena utrzymała się także w listopadzie. W odniesieniu do poszczególnych kategorii respondentów, w lipcu relatywnie największy pesymizm wyrażały osoby z kategorii wiekowej 30-39 lat, a także mieszkańcy wsi. Listopad przyniósł pogorszenie nastrojów także w miastach.
• O ile nie zmieniła się zasadniczo ocena bezrobocia w skali kraju pomiędzy majem a lipcem, to listopad przyniósł pogorszenie ocen w tym względzie. Kontrastuje z tym ocena sytuacji pod względem bezrobocia w wymiarze lokalnym, która po obniżeniu w lipcu, w listopadzie powróciła do majowego poziomu. Nieoczekiwanie, mieszkańcy wsi relatywnie lepiej oceniają swoją miejscowość w porównaniu z innymi pod kątem znalezienia możliwości pracy, niż mieszkańcy miasta. Z kolei najbardziej krytyczni pod tym względem są respondenci z wykształceniem wyższym, relatywnie nisko oceniając swoją miejscowość, ale jednocześnie są bardziej optymistyczni, jeśli chodzi o perspektywę zmniejszenia się skali bezrobocia w ciągu najbliższego roku.
• Syntetyczne wskaźniki pokazują na pogarszanie się ogólnego „nastroju ekonomicznego” mieszkańców województwa w okresie od maja do listopada 2011.
• Mieszkańcy woj. zachodniopomorskiego wyrażają umiarkowane zainteresowanie (legalną) pracą w Niemczech – blisko 60% badanych nie rozważa na serio podjęcia pracy w Niemczech, jedynie 12% już pracuje, albo wyraża zainteresowanie taką pracą. Gotowość rozważenia pracy w Niemczech spada wraz ze wzrostem wykształcenia oraz wiekiem respondenta.
• Zainteresowanie działaniami władz lokalnych deklaruje około połowa badanych mieszkańców województwa zachodniopomorskiego. Poziom zainteresowania zmienia się wraz z wiekiem: wzrasta w kolejnych grupach wiekowych by osiągnąć apogeum dla osób w wieku 50-59 lat, a następnie lekko się osłabia. Zainteresowane działalnością władz lokalnych rośnie wraz z poziomem wykształcenia respondentów. Oceny pozytywne tej działalności przewyższają nieco opinie negatywne i choć można odnotować pogorszenie ocen w lipcu, to w listopadzie powracają one do poziomu odnotowanego w maju. (W raporcie zawarto także preferencje wyborcze respondentów.)

W celu szczegółowej weryfikacji przedstawionych wniosków, a także analizy udzielonych przez respondentów odpowiedzi na poszczególne pytania ankiety, zachęcamy do zapoznania się z pełną treścią raportu.